Τρίκαλα – Βιολάντα: Όταν το μεροκάματο γίνεται παγίδα θανάτου

Η έκρηξη στο εργοστάσιο της Βιολάντα στα Τρίκαλα δεν ήταν «κακιά στιγμή».

Ήταν ένα βαρύ εργατικό δυστύχημα με πέντε νεκρές εργαζόμενες, που έφερε ξανά στην επιφάνεια ένα ερώτημα το οποίο στην Ελλάδα αποφεύγουμε συστηματικά:

πόσο ασφαλής είναι τελικά η εργασία;

Τι έγινε τα ξημερώματα

Λίγο πριν τις 4 τα ξημερώματα, ισχυρή έκρηξη συγκλόνισε το εργοστάσιο, ακολουθούμενη από φωτιά μεγάλης έκτασης. Το ωστικό κύμα προκάλεσε εκτεταμένες καταστροφές, με τμήματα της εγκατάστασης να καταρρέουν.

Στη νυχτερινή βάρδια βρίσκονταν εργαζόμενοι που, στην πλειονότητά τους, κατάφεραν να σωθούν επειδή είχαν απομακρυνθεί προσωρινά από τον χώρο παραγωγής. Πέντε γυναίκες, όμως, δεν είχαν αυτή τη δυνατότητα.

Παγιδεύτηκαν. Και δεν βγήκαν ποτέ.

Οι γυναίκες που δεν γύρισαν σπίτι

Οι νεκρές ήταν εργαζόμενες της επιχείρησης, μητέρες, σύζυγοι, άνθρωποι της καθημερινότητας.

Όχι «αριθμοί», όχι «παράπλευρες απώλειες».

Η σφοδρότητα της έκρηξης ήταν τέτοια, ώστε η ταυτοποίηση ορισμένων σορών αποδείχθηκε ιδιαίτερα δύσκολη. Το γεγονός αυτό από μόνο του αρκεί για να καταρρίψει κάθε προσπάθεια υποβάθμισης της τραγωδίας.

Τι εξετάζεται – και τι δεν έχει απαντηθεί

Οι αρχές ερευνούν τα αίτια της έκρηξης: διαρροή εύφλεκτων υλικών, τεχνική αστοχία, ανθρώπινο λάθος ή συνδυασμό παραγόντων.

Όμως το κρίσιμο ερώτημα δεν είναι μόνο πώς έγινε.

Είναι:

Πότε έγινε ο τελευταίος ουσιαστικός έλεγχος ασφαλείας;

Λειτουργούσαν επαρκώς τα συστήματα πρόληψης και ειδοποίησης;

Είχαν οι εργαζόμενοι πραγματική εκπαίδευση για έκτακτες καταστάσεις ή απλώς τυπικές οδηγίες;

Και τελικά: πόσο κοστίζει η ασφάλεια σε σχέση με την “παραγωγικότητα”;

Η σιωπή που επαναλαμβάνεται

Μετά από κάθε τέτοια τραγωδία, ακολουθεί το ίδιο μοτίβο: συλλυπητήρια, ανακοινώσεις, υποσχέσεις για «διερεύνηση».

Και μετά… σιωπή.

Η Ελλάδα συγκαταλέγεται σταθερά στις χώρες με υψηλά ποσοστά εργατικών δυστυχημάτων, ιδιαίτερα στη βιομηχανία και στις βαριές βάρδιες. Παρ’ όλα αυτά, οι έλεγχοι συχνά εξαντλούνται στη γραφειοκρατία, όχι στην ουσία.

Όχι άλλη «κακιά στιγμή»

Αυτό που συνέβη στα Τρίκαλα δεν είναι ατυχία.

Είναι αποτέλεσμα ενός συστήματος όπου:

η ασφάλεια θεωρείται κόστος,

ο έλεγχος γίνεται εκ των υστέρων,

και η ανθρώπινη ζωή μπαίνει σε δεύτερη μοίρα.

Πέντε γυναίκες πήγαν στη δουλειά τους για ένα μεροκάματο.

Δεν γύρισαν ποτέ.

Αν αυτό δεν οδηγήσει σε πραγματικό έλεγχο, ευθύνη και αλλαγή, τότε η επόμενη τραγωδία δεν θα είναι «απρόβλεπτη». Θα είναι αναμενόμενη.